Nie ma chyba bardziej oszukanej konkurencji niż literatura. Sport kobiecy z udziałem przebranych za dziewczyny facetów to jest przykład budującej uczciwości w porównaniu z tym, co dzieje się na tak zwanym rynku książki. W zasadzie, o czym pisałem sto razy, nie ma żadnego rynku. Złudzenie to próbują utrzymać wydawcy, świadomi przecież, że nie da się handlować książkami autorów z Gazowni, ani tymi, które oni promują jako arcydzieła. Ten kierunek działań został wygaszony już dawno. Zamiast niego mamy nieustanne próby ukrycia propagandy w tak zwanej literaturze lekkiej, czyli opisach przygód różnych dziwek na wakacjach, albo w kryminałach pisanych przez osoby nie rozumiejące zwrotu „sprawstwo kierownicze”. Chodzi generalnie o to, by w strawnej dla kompletnie niezorientowanego politycznie czytelnika przemycić treści antypolskie i antyludzkie, za to zgodne z jakimś tam planem, który tymczasowo, jak się zdaje jego autorom, ma zastąpić polityczny przymus i obozy koncentracyjne. No i wskazać wroga, którego nie tyle trzeba zniszczyć, co napiętnować i nie podawać mu ręki. Ja to wszystko oczywiście rozumiem, ale nie mogę pojąć jednego, dlaczego do tej – poważnej przecież roboty – wynajmuje się osobników nie mających pojęcia o pisaniu, dysfunkcyjnych, leniwych wreszcie, i roszczeniowych. Przychodzą mi do głowy dwie odpowiedzi – oni muszą się wywodzić z określonego środowiska, kompletnie zdegenerowanego, które tę degenerację uznaje za walor towarzyski i rynkowy. Kolejna zaś jest taka, że ludzie ci wierzą w moc promocji, to znaczy ufają, że sprzedaż – za pomocą agresywnej kampanii – milionów sztuk jakiegoś śmiecia przekłada się na polityczny sukces, bo w tym śmieciu ktoś przemycił jakieś podprogowe treści o charakterze politycznym lub obyczajowym.

Jeśli to nie skutkuje, w politykę angażuje się aktorów czytający fragmenty dawno już zapomnianych książek, uznawanych za tak zwaną klasykę. Oglądać to można było na tym całym festiwalu Olgi Tokarczuk – Góry Literatury – czyli zbiegowisku atencjuszy, którzy muszą po raz kolejny posłuchać tych samych żartów i zaśmiać się w tych samych momentach. Seweryn z Olbrychskim czytali tam fragmenty „Ziemi obiecanej” Reymonta.

Wróćmy jednak do zużywania się pisarzy. Nie ma dla nich litości, bo ich misja nie przyniosła efektu. Można się oczywiście łudzić, że jest na odwrót, bo Mróz i Żulczyk zostali wypromowani na geniuszy młodego pokolenia, a ich książki zekranizowane. Teraz jednak od takiego Żulczyka żąda się, by pokazywał się w mediach i opowiadał o swoich politycznych wyborach. On zdaje się rozumie, że takie zachowanie to szykowanie dla siebie trumny, ale chyba nie ma wyjścia. Ostatnio znów zaczął coś publicznie mówić o odwyku i szczęśliwym wyjściu z nałogu. Co może oznaczać tylko jedno – wkrótce znajdzie się tam ponownie i żeby ratować sytuację będzie się leczył u Koterskiego. W ten sposób uda się połączyć działalność biznesową Koterskiego z działalnością pisarską Żulczyka i ominąć katastrofę. Nie jestem oczywiście tak podły, by życzyć Żulczykowi powrotu do nałogu, ale dobrze wiem, że z alkoholikami nie ma się co, pardon, opieprzać. I jest spore prawdopodobieństwo, że on właśnie będzie kolejną ofiarą systemu, który spokojnie można określić jako system Michnika. Bo to Adam Michnik i jego gazeta firmują całą tę niby literaturę, którą zalano Polskę po roku 1990.

Jej głównym celem było wychowanie nowego czytelnika, czyli w praktyce – nowego narodu. Wychowawcami zaś mieli być ludzie współpracujący wcześniej z komuną i ich dzieci udające pisarzy i intelektualistów, futrowane państwowymi i samorządowymi pieniędzmi. Projekt ten ciągle żyje, a przy życiu utrzymuje go noblistka Tokarczuk i w zasadzie już tylko ona. Doszliśmy bowiem do takiego momentu, w którym każdy nowy autor, pojawiający się w przestrzeni publicznej, jest od razu skompromitowany. I nie uratują go żadne autorytety, bo one się – fizycznie – rozsypują na naszych oczach.

Co w takim razie z rynkiem książki? Jest zalany literaturą obcą, w różnych segmentach, na której wychowuje się i uwrażliwia polska młodzież. Czy wobec tego nie można by napisać dobrych, polskich książek bez propagandy? Nie można, bo nikt nie zaryzykuje inwestycji w ich promocję. Poza tym w takich książkach Polacy mogliby rzeczywiście zobaczyć siebie i w siebie uwierzyć. I to byłaby najgorsza klęska. Pozostaje więc import i jakieś słabe bardzo próby jego naśladownictwa w wykonaniu mało znanych, ale pracowitych autorów, wypełniających różne nisze. Na sławę taką, jak Żulczyk, nikt z nich liczyć nie może, bo nikt im nie zaproponuje żadnego cyrografu do podpisania. Te bowiem są dla swoich. I w tym miejscu widzimy, jak opisywany tu obłęd zatoczył koło. Wstęp do piekła trzeba jeszcze opłacić krwią i wiarą w to, że oto zaczyna się lepsze życie. Nic ponad ten schemat gazownia nie wymyśliła. Najśmieszniej wyglądają w tym wszystkich ci autorzy, którzy jeszcze dekadę temu szpanowali opisami Toskanii i swoimi wrażeniami z tego regionu; kawą winem, makaronem i czym tam jeszcze chcecie. Nikogo to już dziś nie wzrusza, a przypadkowe osoby, jeżdżące po świecie przywożą stamtąd tyle nowych i świeżo opisanych wrażeń, że te poetyczne wykwity smarowane przez Twardocha zalatują z daleka spaloną na patelni cebulą.

Nie ma trudniejszej do opisania rzeczy niż gołe fakty w ich rzeczywistym kontekście. Ten zaś dla pisarzy polskich wykreowanych przez gazownię zawsze jest zagadką i tajemnicą. Zajmują się bowiem oni, i zajmowali dawniej, jednym tylko rodzajem działalności – uwiarygodnieniem siebie w oczach czytelników. I zawsze, za każdym razem osiągali efekt odwrotny od zamierzonego. To jest zresztą bardzo inspirujące i dziwię się, że nikt jeszcze nie napisał i nie wystawił szyderczej sztuki o pisarzach spotykających się w klinice odwykowej i analizujących swoje klęski. To byłby dopiero hit. No, ale takiej odwagi nie ma w Polsce chyba nikt.

Czy mając świadomość tego wszystkiego, ludzie którzy są celem tej pisarskiej propagandy, czyli politycy PiS i ich wyborcy, wiedzą jak się zachować? No nie. Bo oni nie mają takiej świadomości. Im się zdaje, a ministrowi Glińskiemu szczególnie, że to wszystko jest naprawdę. To znaczy, że ta hucpa, finansowana przecież z budżetu państwa, to szczyt artystycznego parnasu, gdzie muzy i ich ulubieńcy dyskutują o pięknie. A jedyne co można zrobić, to nieśmiało próbować zwrócić na siebie ich uwagę. Oczywiście za pomocą próby przekupstwa. Jeśli to się nie uda, a przeważnie się nie udaje, bo tamci ani myślą porzucać swoich dotychczasowych patronów, należałoby wykreować własny parnas. I tu dochodzimy do przeszkody największej. W PiS jest bowiem tylu zasłużonych działaczy, że nie wiadomo kogo mianować geniuszem. Wszyscy oni bowiem wierzą w jedno i to samo – że czytelnika można oszukać. Pisanie zaś to, coś w rodzaju przebóstwienia, które musi być ich udziałem. No dobrze, nie wszystkich, ale niektórych z nich. Nie ma więc mowy by ustąpili. Im bardziej nie potrafią pisać tym bardziej chcą być wybitnym autorami. To otwiera jakieś szanse przed Tokarczuk i ludźmi Michnika i całkowicie marginalizuje rynek, gdzie wydawcy żerują na imporcie, Bo media i polityka sobie, a wydawcy sobie skrobią różne rzepki.

Jeśli nie wierzycie, że to właśnie tak wygląda, popatrzcie co na twitterze umieszcza regularnie były prezes Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Maciej Świrski. Oto fragment jednego z wpisów.

 

Nokturn Des-dur op. 27 nr 2 - woda, która nie zna dna

 

Nie każda muzyka powstaje, by być zagraną. Nie każda melodia pragnie być zapamiętaną. Są utwory, które istnieją tak, jak istnieje światło w zamkniętych powiekach - jako obecność, której nie sposób wyjaśnić bez zdrady jej źródła. Nokturn Des-dur op. 27 nr 2 należy do tej kategorii: nie został napisany - został podszepnięty z innego stanu bycia. Nie jest dziełem techniki - jest wynikiem przeczucia. A może: objawienia. W tym nokturnie nie słychać człowieka, który tworzy. Słychać człowieka, który słucha. Jakby Chopin nie pisał dźwięków, lecz przyjmował ich obecność - tak, jak przyjmuje się cud: bez nadmiaru słów, bez potrzeby racjonalizacji. Jak mówi filozofia Quantum Transcendentalism (QT) - świat nie składa się z rzeczy, lecz z relacji. A Nokturn Des-dur jest relacją absolutną: między duszą a ciszą, między nieobecnością a światłem, które nie przestaje być nawet wtedy, gdy nikt go nie widzi. Nokturn ten zaczyna się jak gest uprzedzający dotyk - unosi się nad czasem, nie próbując go opisać. Przypomina oddech osoby, która jeszcze nie zdążyła się rozpłakać - ale już wie, że łzy przyjdą. To tempo andantino, niemal bez ciężaru, jakby dźwięk unosił się nie na strunach, lecz w eterycznej przestrzeni między światami. Arpeggia lewej ręki - rozproszone, zawieszone - przypominają ruch wody, która nie zna dna. A linia melodyczna? To nie linia. To światło rozlane po tafli. W języku QT powiedzielibyśmy: melodia jest tu nie-obiektem, lecz stanem przejściowym. Nie „coś się dzieje” - tylko: coś jest. Bez przymusu, bez kierunku, bez konieczności osiągnięcia celu. Nokturn nie prowadzi - on pozwala. Na oddech. Na zawahanie. Na niepewność, która nie jest słabością, lecz formą najwyższej czułości. Ten utwór - jak mówi Poetyka Uistotnienia - nie „opowiada” emocji. On je wciela. I czyni to nie przez intensywność, lecz przez zgodę na delikatność. Chopin nie mówi tutaj: „czuj to, co ja”. On mówi: „zatrzymaj się tam, gdzie nic nie trzeba czuć, a wszystko można przeżyć”. To przepaść - ale taka, w którą nie spadamy, tylko dryfujemy jak piórko w gęstym powietrzu.

 

Jeśli myślicie, że to koniec, jesteście w błędzie. Tekst ma ze 20 tysięcy znaków, a pod wersją w języku polskim jest jeszcze wersja angielska, żeby zagraniczni znawcy muzyki też mogli się zapoznać z przemyśleniami pana Macieja.

Założę się, że po napisaniu czegoś takiego pada on na wpół zemdlony na kanapę i myśli o swojej nie zwykłej wrażliwości oraz o tym, jak bardzo ludzie go nie rozumieją.

Tak sprawy wyglądają od strony politycznej. I jak się domyślacie, nie ma żadnego ratunku. Jeśli bowiem PiS wróci do władzy i zacznie naprawiać Polskę, pewnie im się to uda. Literatura jednak zostanie ostatecznie dobita, bo już koledzy ministrowie wytłumaczą Świrskiemu, żeby się nie wygłupiał i dał szansę autorom prawdziwym, takim jak Żulczyk. No nic, idę na kawę, powyższe pisałem jakieś czterdzieści minut z przerwami, bo siedzę w hotelowym hallu i gra tu muzyka, co mnie trochę rozprasza.

 

Zbieramy pieniądze na lokal dla Saszy i Ani, idzie nam wolno, a czas ucieka. Dlatego wszystkich przytomnych i niezłośliwych proszę o pomoc.

 

https://zrzutka.pl/438wfv?utm_medium=mail&utm_source=postmark&utm_campaign=payment_notification

---

tagi: książki  rynek  polityka  propaganda  pis  michnik  literatura  maciej świrski  ko  krrit 

	gabriel-maciejewski
	14 lipca 2025 06:50

35     1821    12 zaloguj sie by polubić