Zaczynają się dziś targi w Krynicy, a ja dałem się namówić i właśnie tu jestem. Nie przyjechałem z chęci zysku, ale dla ciekawości. Nawet jeśli coś sprzedamy koszt tej wyprawy jest zbyt duży, by mówić o zyskach. Targi odbywają się w głównej pijalni, która jest ogromna. Byłem tam wczoraj i mam wrażenie, że nikt nawet nie zauważy, że ktoś tam czymś handluje, choć przecież są tam jakieś stałe stoiska z pamiątkami. Podziwiam jednak organizatorów, że podjęli taki wysiłek i już ósmy raz z rzędu organizują tę imprezę.

Niestety na razie nie spotkałem nikogo, kto byłby tu choć raz wcześniej i jakoś te targi zareklamował. W Krynicy jestem pierwszy raz i powiem Wam, że robi to wrażenie. No nic, zacznijmy wreszcie codzienną gawędę. Musi być o książkach, skoro mamy targi, w dodatku w miejscu tak odległym.

Nie łatwo jest sprzedawać książki, albowiem nie ma uznanych autorów. Wynika to wprost z faktu, że przestało istnieć dziennikarstwo. I nie ma gdzie ćwiczyć. Ostatnie chwile zdychającego dziennikarstwa także nie były zbyt piękne. Skąd się więc brali pisarze? Byli wyznaczani przez środowiska i doprawdy nie miało znaczenia, czy jeden z drugim pisać potrafi. Wiara niektórych ludzi w to, iż mają nadludzkie moce jest przemożna i nie da im się wyjaśnić, że nawet dużo pieniędzy, emocji wariatek i czego tam jeszcze chcecie, nie zrobi z jakiegoś Kuczoka pisarza. Można go tak nazwać, ale to wszystko. Można mu dać nagrodę nawet, niczego to nie zmieni. Można dowolnie zaklinać rzeczywistość nic to nie da. Tacy autorzy, jak ci, co ich wykreowano w ostatnich trzech dekadach dewaluują się szybciej niż niemiecka marka w latach dwudziestych. Tego jednak nikt nie chce zrozumieć, bo nie pozwala mu na to pycha. Kreuje się więc nowych autorów, spośród roszczeniowych analfabetów i przypisuje się tym kreacjom nadludzkie jakieś moce. Wszystko po to, by nie uznać istnienia autorów prawdziwych. Dowód zaś na to, że talent i pasja są prawdziwe, a głupota i chamstwo niezmierzone, znajduje się tu gdzie jestem - w Krynicy. Stoi tu sobie pomnik Nikifora, ochrzczonego w obrządku greckim jako Epifaniusz Drowniak. Człowieka, który wiele ze świata nie rozumiał, ale rozumiał, że ma talent i ten talent czyni go równym największym. Podpisywał swoje dzieła – Matejko, bo wiedział o istnieniu Matejki. Jego los był nielekki, a on sam stanowił żywy dowód na istnienie boskiej opatrzności. Miał Epifaniusz trochę szczęścia w życiu, bo trafił przed wojną na dwóch dobrych ludzi, którzy go wypromowali, rozumiejąc zasady według których żyje. Po wojnie miał szczęścia mniej, albowiem będąc Łemkiem został wysiedlony na ziemie odzyskane. Uciekał stamtąd dwa razy do rodzinnej Krynicy, zanim w końcu pozwolono mu zostać. Nie wiem czy nie maczała w tej operacji swoich różanych paluszków kapitan UB Izabela Czajka Stachowicz, ale to jest do sprawdzenia. Nikifor mógł mieszkać w Krynicy i tu realizować w sposób kompulsywny swoją malarską pasję. Istnieniu takich ludzi i takich pasji zaprzeczają dzisiaj kreatorzy rynku wydawniczego, gdzie nie ma ani jednego autentycznego pisarza. Są tylko formaty. Nawet ja realizuję formaty, bo inaczej niczego był nie sprzedał, albowiem publiczność jest krańcowo zdeprawowana. Pycha ta zostanie z pewnością ukarana, w mediach bowiem pracują już prawie wyłącznie analfabeci piszący – nadchodzący weekend będzie ostatnim bastionem zimy – albo ludzie, którzy uważają, że pisanie nie ma sensu, lub też tacy, którzy pisaniem się brzydzą, albowiem jest to działanie niewdzięczne i można na nie skazywać jedynie współpracowników niższej rangi. Sława należy się tylko tym, co gadają przed kamerą i znają się na krawatach z Włoch. Takie zachowania to małpiarnia. Najgłupsze jest jednak to, że ludzie wierzą w skuteczność takich kreacji, a także wierzą, że mogą im one przynieść sławę lub nawet nieśmiertelność. Najlepiej by było, gdyby zrobili sobie zdjęcie pod pomnikiem Nikifora i jego pieska. Może coś by się w tych pustych łbach zaświeciło.

Do tego wszystkiego dochodzi przemożna chęć komentowania wydarzeń bieżących, które gwarantują jakąś namiastkę sławy. I z tego także bierze się pycha, ale już taka trudniejsza do zwalczenia. Piszącemu dłuższe teksty łatwiej wytłumaczyć, że działa na zlecenie, a jego publiczność to fikcja. Jak ktoś wrzuca jedynie krótkie komentarze, jest przeważnie przekonany o własnej nieomylności.

Oczywiście można by było wskazać pisarzy, którzy nie będąc pisarzami generowali jakieś zyski, tak jak to było z Bondą i Mrozem. No, ale oni to już przeszłość, ale chyba tego nie zauważyli. Problem w tym, że nie ma w Polsce środowiska na tyle silnego, by mogło ono wykreować pisarza, który nie będzie się dewaluował. Jest nawet gorzej, w każdym politycznym środowisku do pisania rwą się grafomani, a powód jest taki, jak wskazałem wyżej – zdechło dziennikarstwo, nie ma krytyki, bo zastąpiła ją nachalna promocja. I stan ten trwa od trzech dekad, ale wszyscy udają głupich, bo wydaje im się, że zarabiają pieniądze. Mam na myśli autorów udających pisarzy.

 Ludwik Fiszer opisał w swoich wspomnieniach taką oto scenkę, bardzo malowniczą i prawdziwą – szedł z Reymontem obok nowo wybudowanego gmachu wydawnictwa Gebethnera i Wolfa, zatrzymali się, a Reymont wskazując na budynek rzekł – parter zbudował Sienkiewicz, pierwsze piętro ja, drugie Żeromski, a wieżyczkę Weyssenhoff. I to była prawda. Co z tego rozumie współczesny analfabeta i pyszałek aspirujący? No tyle, że musi udawać jednego z tych wymienionych. I jeszcze jest przekonany, że najłatwiej będzie mu udać Sienkiewicza, bo pozostali pisali o swoim życiu i życiu środowiska, z którego wyszli lub które mieli okazję obserwować. Dziś takie rzeczy nie wchodzą w ogóle w grę, albowiem nie ma żadnych środowisk, które – uwaga – ktoś próbowałby jednoczyć słowami pisanymi po polsku. Są tylko coraz bardziej infantylne i agresywne środowiska, które ktoś dzieli na coraz mniejsze grupki i kupki. I to jest działanie zaplanowane. Sienkiewicz zaś wydaje się najłatwiejszy do naśladowania, bo uznawany jest za rekonstrukcję. To jest finalny etap pisarskiego obłędu moim zdaniem. No, ale kto by tam mnie słuchał, albo mi wierzył, wszak dookoła trwa festiwal rekonstrukcji, którymi ekscytują się rzesze. Tyle, że rekonstrukcja to nie jest pisarstwo, o czym autorzy udający Sienkiewiczów raczyli zapomnieć. Dobra, lecę na ten targ. Muszę się jeszcze rozładować, a początek o jedenastej

---

tagi: pisarze  rynek  sprzedaż  targi  książka  pycha  dewaluacja  krynica 

	gabriel-maciejewski
	23 stycznia 2026 10:07

21     1440    12 zaloguj sie by polubić